ریسک ها و فرصت های ISO 14001

ریسک‌ ها و فرصت‌ ها ایزو 14001

استقرار ریسک ها و فرصت ها در ایزو 14001 در بند 6-1 استاندارد ایزو 14001 الزام شده است و در این مطلب نحوه استقرار این الزام استاندارد به همراه مثال توسط پیام خرازیان تشریح شده است.

ریسک‌ ها و فرصت‌ ها در ایزو 14001

مفهوم تفکر مبتنی بر ریسک در سال 2015 در استانداردهای مدیریتی ویرایش جدید اضافه شده است که در این مطلب به چگونگی طرحریزی و اجرای ان در الزامات سیستم مدیریت محیط زیست ایزو 14001 پرداخته می‌شود.

بندهای ریسک ها و فرصت ها در ایزو 14001

1-6-اقدامات مرتبط با ریسک ها و فرصت ها

1-1-6- کلیات

به‌منظور جلوگیری یا کاهش تاثیرات نامطلوب سیستم مدیریت محیط زیست و دستیابی به نتایج مورد انتظار EMS ، در طرحریزی سیستم مدیریت محیط زیست باید به ریسک‌ها و فرصت‌ها پرداخته شود.
در زمان طرحریزی سیستم مدیریت محیط زیست سازمان باید موارد زیر را در نظر گیرد:

  • جوهره سازمان ( الزام بند 4-1)
  • نیازها و انتظارات ذی‌نفعان ( الزام بند 4-2)
  • دامنه کاربرد سیستم مدیریت محیط زیست ( الزام بند 4-3)

سازمان باید ریسک‌ها و فرصت‌های مرتبط را تعیین نماید:

جنبه‌های محیط زیست (الزام بند 6-1-2)

    • نمونه هایی از رویکرد های مختلف ریسک‌ها و فرصت‌ها
    • جنبه‌ها و پیامدهای محیط زیستی
    • معیارهای تعیین جنبه‌های محیط زیست بارز

مثال 1: عملیات دیگ بخار نفت سوز

فعالیت : ذخیره سازی سوخت
جنبه محیط زیست : نشت نفت به زمین
پیامد: آلودگی خاک و آب‌های زیرزمینی
ریسک‌ها: هزینه پاکسازی و پرداخت جرایم
فرصت‌ها: جایگزینی انرژی خورشیدی با منبع حررات دیگ بخار

برنامه ریزی اقدامات:

تدوین برنامه اضطراری برای مقابله با نشتس سوخت
جایگزینی انرژی خورشیدی به‌ جای منبع مولد حررات دیگ بخار

مثال 2: خدمات اداری

فعالیت 1: پرینت سند
جنبه1: استفاده از برق – استفاده از کاغذ
پیامد 1: از بین بردن منابع طبیعی
ریسک‌ها 1 : از دست دادن کسب‌و‌کار به دلیل رقابت در فناوری‌هایی با مصرف کاغذ کمتر
اقدامات مورد نیاز 1: فرصت‌های تحقیق برای ارایه فناوری برای کاهش مصرف کاغذ

فعالیت 2: کپی دو طرفه
جنبه 2: کاهش استفاده از منابع طبیعی
پیامد 2 : حفاظت از منابع طبیعی
فرصت‌ها 2 : کاهش هزینه‌ها

فعالیت 3 : بازیافت پسماند کاغذی
جنبه 3 : کاهش تولید پسماندهای جامد
پیامد 3 : کاهش ضایعات به دفن پسماند
فرصت‌ها 3 : کاهش هزینه‌ها – تبلیغات مثبت

مثال 3: خدمات نگهداری و تعمیرات

فعالیت 1 : کاربری مواد شیمیایی و استفاده از آن
جنبه 1: انتشار کنترل نشده
پیامد 1: آلودگی هوا –آلودگی خاک
ریسک‌ها 1 : هزینه‌های تمیز کردن -جریمه
اقدامات مورد نیاز 1: تعیین هدف برای کاهش استفاده از مواد شیمیایی

فعالیت 2: تعمیر تهویه مطبوع
جنبه 2: انتشار مواد مخرب لایه اُزن
پیامد 2: تخریب لایه اُزن
ریسک‌ها 2 :  پرداخت جریمه
اقدامات مورد نیاز 2 : قرارداد با تامین‌کننده جهت انجام تعمیرات اصولی برای کاهش پیامدها

الزامات انطباق ( الزام بند 6-1-3)

نمونه‌هایی از رویکردهای مختلف برای تعیین ریسک‌ها و فرصت‌ها
الزامات انطباق سیستم مدیریت محیط زیست ( ممیزی داخلی و خارجی)

مثال ریسک ها و فرصت های ارزیابی انطباق:

موضوع 1 : الزام قانون جدید
ریسک 1 : عدم شناسایی و تطبیق الزامات جدید یا تغییر آن
پیامد 1: آسیب به شهرت و اعتبار سازمان
اقدامات 1: به روز‌آوری الزامات قانونی و مقرراتی هر فصل و برنامه‌ریزی جهت برآورده‌سازی آن‌ها

موضوع 2: درخواست اطلاعات از نهادهای قانون‌گذار
ریسک 2 : عدم پاسخگویی یا تاخیر در پاسخگویی
پیامد 1: تحقق نیافتن اهداف و برنامه‌ها
اقدامات 1: تعیین روش‌های ارتباطی موثر برای تبادل اطلاعات

سازمان و جوهره آن ( الزام بند 4-1)

  • نتایج بررسی مسائل درون و برون سازمان
  • نتایج بازنگری مدیریت

نیازها و انتظارات ذی‌نفعان (الزام بند 4-2)

  • نمونه‌هایی از رویکردهای مختلف برای تعیین ریسک‌ها و فرصت‌ها
  • تعیین نیازها و انتظارات ذی‌نفعان
  • ارتباطات با ذی‌نفعان

اطلاعات مستند

  • سازمان باید اطلاعات مستند در خصوص موارد زیر نگهداری نماید
  • ریسک‌ها و فرصت‌هایی که نیاز است به آن پرداخته شود.

بررسی سریع -اقدامات مرتبط با ریسک‌ها و فرصت ها

  • آیا طرحریزی در مرحله استقرار سیستم مدیریت محیط زیست انجام شده است؟
  • آیا طرحریزی برای فعالیت‌های پس از استقرار صورت گرفته است؟
  • آیا پرسنل سازمان درگیر فعالیت‌های طرحریزی هستند؟
  • آیا در طرحریزی مسائل درون و برون سازمان توجه شده است؟
  • آیا در طرحریزی نیازها و انتظارات ذی‌نفعان در نظر گرفته شده است؟
  • آیا در طرحریزی سیستم دامنه کاربرد سیستم مدیریتی در نظر گرفته شده است؟
  • آیا اطلاعات مستند برای اقدامات مرتبط با ریسک‌ها و فرصت‌ها نگهداری می‌شود؟

این مطلب توسط پیام خرازیان گردآوری شده است.
انتشار مطلب با ذکر نام پیام خرازیان و آدرس سایت www.kharazian.ir بلامانع است.

منبع :

iso.org

 

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *